Câu chuyện về sự ra đời của ngân hàng

bank.jpg

"Người nào kiểm soát được quá khứ, người đó sẽ kiểm soát tương lai.
Người nào kiểm soát được hiện tại, người đó sẽ kiểm soát quá khứ."
- George Orwell -
Nhà văn và nhà báo người Anh

Thông qua câu chuyện sau, bạn sẽ hiểu sâu sắc hơn nữa về trính dẫn trên.

Chuyện của người thợ kim hoàn

Ngày xưa người ta sử dụng vỏ sò, hạt cacao, sỏi, hạt đậu hay da dê, da cừu để làm tiền. Vàng và bạc rất đẹp và dễ dàng trao đổi nên nhiều nền văn hóa bắt đầu sử dụng chúng làm tiền. Thợ kim hoàn đã nung chảy các kim loại quý thành những đồng xu. Thợ kim hoàn luôn muốn bảo vệ vàng của mình nên thường cất chúng vào két.

Dần dần, những người dân cũng cần bảo vệ tài sản của mình nên nhờ người thợ kim hoàn trông coi tiền bạc và những vật có giá trị của mình. Năm tháng trôi qua và người thợ kim hoàn có một quan sát rất thông minh. Ông nhận ra rằng người gửi đồ ít khi đến lấy lại vàng của mình và tất cả họ không bao giờ đến cùng một lúc. Đơn giản là các chứng chỉ vàng và bạc mà ông đã viết như một giấy biên nhận dùng để trao đổi trên thị trường như thể bản thân chúng là vàng hay bạc thực sự (còn vàng và bạc thì vẫn được đặt trong két). Loại TIỀN GIẤY này thuận tiện hơn rất nhiều so với những đồng xu nặng trịch. Ngoài ra giá trị vàng hay bạc đã được viết sẵn lên giấy chứ không phải đếm đi đếm lại như các đồng xu. Trong khi đó, người thợ kim hoàn nghĩ đến một loại hình kinh doanh khác. Ông ta bắt đầu cho vay vàng và kiếm lời nhờ lãi suất. Khi chứng chỉ vàng và bạc tiện lợi được chấp nhận bởi công chúng, đa số người dân bắt đầu hỏi vay chứng chỉ vàng và bạc thay vì vàng bạc vật chất.

Khi giao thương phát triển, ngày càng có nhiều người hỏi vay người thợ kim hoàn. Điều này khiến người thợ kim hoàn đi đến một ý tưởng thậm chí còn tốt hơn. Ông ta biết rằng có rất ít người gửi sẽ tới lấy lại vàng nên người thợ kim hoàn tin rằng ông có thể cho vay chứng chỉ vàng và bạc dựa cả vào số vàng của người gửi tiền thay vì chỉ nhờ vào số vàng của chính mình. Miễn sao các khoản nợ được trả lại, những người gửi tiền sẽ không bị thiệt hại. Người thợ kim hoàn tự nói với bản thân: "Họ không biết thì cũng sẽ không gây hại cho họ". Người thợ kim hoàn biết rằng mình đã kiếm được rất nhiều lợi nhuận từ số vàng của mình nên ông đã tận dụng thêm cả số vàng của người gửi tiền.

Trong vài năm, người thợ kim hoàn đã kiếm được rất nhiều tiền từ lãi suất thu được từ các khoản tiền gửi của người khác và đột nhiên trở nên giàu có hơn rất nhiều so với những người xung quanh. Khi thời gian trôi đi, mọi người bắt đầu nghi ngờ ông ta đang sử dụng tiền của người gửi tiền, vậy nên những người gửi tiền cùng nhau kéo đến để rút vàng ra, nhưng ý tưởng kiếm tiền mới của người thợ kim hoàn vẫn chưa bị phát giác. Trái với dự đoán của mọi người, điều này không biến thành một thảm họa với người thợ kim hoàn. Nhờ khả năng lên kế hoạch của mình, ý tưởng của ông ta thật sự có tác dụng và khi người gửi tiền nhìn thấy vàng trong két, họ nhận ra rằng họ không mất bất cứ thứ gì cả. Tất cả vàng và bạc vẫn bình an vô sự trong két. Thay vì lấy lại vàng, người gửi tiền yêu cầu người thợ kim hoàn, bây giờ được biết đến với cái tên chủ ngân hàng kim hoàn, trích lại một phần lợi nhuận mà ông kiếm được từ hoạt động cho vay cho họ.

Đó chính là cách thức ngân hàng đầu tiên ra đời. Chủ ngân hàng trả một khoản lãi suất tiền gửi thấp và cho vay ở mức lãi suất cao hơn. Khoản chênh lệnh sẽ giúp trang trải chi phí hoạt động và giúp ngân hàng sinh lời. Tính logic của hệ thống này là hết sức đơn giản và đó có vẻ như là một cách thức hợp lý để thỏa mãn nhu cầu tín dụng. Tuy nhiên đây không phải là cách mà các ngân hàng ngày nay vận hành.

Bài viết đề xuất: Nên đầu tư vào đâu để chuẩn bị cho cuộc khủng hoảng kinh tế có thể sắp diễn ra?

Sự khai sinh của các ngân hàng thật sự

Câu chuyện về người thợ kim hoàn vẫn chưa kết thúc. Khi bắt đầu phải chia sẻ lợi nhuận với người gửi tiền, ông ta không thỏa mãn với số tiền đang kiếm được. Khi nhu cầu tín dụng tăng cao, ông nhận ra rằng số tiền có thể cho vay bị giới hạn bởi số tiền người gửi để trong két. Khi đó ông nảy ra một ý tưởng liều lĩnh hơn. Vì không ai ngoại trừ ông biết được trong két thật sự có gì, ông nghĩ đến chuyện cho vay chứng chỉ vàng bạc mà không cần có vàng và bạc trong két. Miễn sao tất cả mọi người gửi tiền không kéo đến cùng một lúc để rút ra, thì không ai có thể biết được kế hoạch mới này của ông.

Đó là ý tưởng in tiền khống hết sức táo bạo khiến những người bình thường như chúng ta không thể nào ngờ tới. Trong suốt một thời gian dài, mọi người không ngờ rằng quyền để in tiền mà không có gì đối chứng có thể xảy ra.

Khi thời gian trôi qua, gia sản khổng lồ của người chủ ngân hàng kim hoàn một lần nữa khiến mọi người nghi ngờ. Một vài người đi vay bắt đầu yêu cầu nhận khoản vay bằng vàng và bạc vật chất thay vì chứng chỉ vàng và bạc. Tin đồn bắt đầu lan truyền và rất nhiều người gửi tiền giàu có đã bắt đầu đến đòi lại số vàng và bạc của họ. Và đó là lúc trò chơi kết thúc!!!

Một biển người nắm giữ chứng chỉ vàng bạc bắt đầu vây quanh ngân hàng nhưng lúc này ông chủ ngân hàng không có đủ vàng bạc để đổi lại toàn bộ số chứng chỉ đó. Đây là hiện tượng đột biến rút tiền gửi, là một điều khiến mọi chủ ngân hàng kinh sợ nhất.

Giá trị của những dữ liệu trong quá khứ

Sự ra đời của NGÂN HÀNG có sự liên quan rất đáng để lưu ý là VÀNG được dẫn ra đây là những dữ liệu có từ trong QUÁ KHỨ, là tất cả những gì mà tôi muốn nói tới ở đây. Quay lại với trích dẫn ở đầu bài của nhà báo George Orwell, ta thấy được điều quan trọng gì từ những dữ liệu trong quá khứ? Hiểu về quá khứ chính là chìa khóa để dự báo tương lai. Khả năng dự báo tương lai chính là yếu tố then chốt để xây dựng một gia sản lớn.

Những người thông suốt về mặt tài chính biết rằng trong giai đoạn khủng hoảng, sự giàu có không bao giờ mất đi. Nó chỉ chuyển từ người này sang người khác. Bạn có thể cho rằng đó là một tuyên bố không có căn cứ, hãy xem xét những điều sau:

  • Khi danh mục cổ phiếu của bạn suy giảm giá trị, tài sản được chuyển giao cho những người bán khống (shorten) trên thị trường.
  • Khi cuộc khủng hoảng nợ thế chấp dưới chuẩn xảy ra và giá trị nhà ở đi xuống, tiền được chuyển đến những người đang ở vị thế bán khống những khoản nợ này.

Sự thay đổi luôn tạo ra cơ hội, và đó là lý do có nhiều người trở thành triệu phú hay tỉ phú sau thời Đại khủng hoảng hơn bất kỳ giai đoạn nào khác trong lịch sử. Khi những sự thay đổi lớn diễn ra, sự giàu có sẽ chuyển từ người này sang người khác, và ngày nay chúng ta đang sống trong giai đoạn chuyển giao tài sản lớn nhất trong lịch sử nhân loại.

Thay cho lời kết

Các chính phủ nói dối, các ngân hàng nói dối, ngay cả các kiểm toán viên đôi khi cũng nói dối... Nhưng vàng thì nói thật!!!

Huân tước Rees Mogg, cựu biên tập của tờ Times và sau này là phó Tổng biên tập của tờ Sunday Times nói.

Bài viết đề xuất: Nên đầu tư vào đâu để chuẩn bị cho cuộc khủng hoảng kinh tế có thể sắp diễn ra?